Otomotiv devlerinde Çin alarmı: Nadir element kıtlığı üretimi durdurabilir

Sorun endişe verici boyutta

Alliance CEO’su John Bozzella ve MEMA CEO’su Bill Long, Cuma günü Reuters’a yaptıkları açıklamada, sorunun hala çözülmediğini ve endişe verici olduğunu söyledi. ABD otomobil üretimini ve tedarik zincirini korumaya yönelik Trump yönetiminin üst düzey çabaları için ise minnettarlıklarını ifade ettiler.

Bozzella, bu otomotiv konusunun Hazine Bakanı Scott Bessent ve ABD Ticaret Temsilcisi Jamieson Greer’ın bu ayın başlarında Cenevre’deki Çinli mevkidaşlarıyla yaptığı görüşmelerin gündeminde olduğunu belirtti.

Greer, Cuma günü CNBC’ye yaptığı açıklamada, Çin’in ABD şirketlerine nadir toprak mıknatısı ihracatındaki kısıtlamaları kaldırmayı kabul ettiğini, ancak kilit ABD endüstrileri için erişim sağlama konusunda yeterince hızlı hareket etmediğini söyledi. Greer “Bu kritik minerallerin bazıları söz verildiği şekilde akmıyor” dedi.

Otomobillerden savaş uçaklarına, ev aletlerinden oyuncaklara kadar her şeyde kullanılan mıknatısların küresel işleme kapasitesinin %90’ından fazlasını elinde bulunduran Çin, Nisan ayı başında, ihracatçıların Pekin’den lisans almasını zorunlu kılan kısıtlamalar getirdi.

Çin’den ithalat yarı yarıya azaldı

Çin’den nadir toprak mıknatısı ihracatı Nisan ayında yarı yarıya azaldı; çünkü şirketler bazen yüzlerce sayfalık belge gerektiren belirsiz başvuru süreçleriyle baş etmek zorunda kaldı.

Başkan Donald Trump, Cuma günü sosyal medya platformu Truth Social’da yaptığı paylaşımda, Çin’i bu ay tarifeleri ve diğer ticaret kısıtlamalarını geçici olarak geri çekmeye yönelik yapılan bir anlaşmanın şartlarını ihlal etmekle suçladı.

Trump “Çin, bazıları için şaşırtıcı olmayacak şekilde, bizimle yaptığı Anlaşmayı tamamen ihlal etti” ifadelerini kullandı.

Çin’in Washington büyükelçiliği ise yaptığı açıklamada, ihracat kontrollerini kötüye kullanan tarafın ABD olduğunu ve bunun özellikle yarı iletken sektöründe görüldüğünü ifade etti.

Görüşmelere aşina bir ABD’li yetkili yaptığı açıklamada, Cenevre’deki görüşmelerde sadece tarifelerin ve Çin’in tarife dışı karşı önlemlerinin ele alındığını, ABD’nin ihracat kontrollerinin bu anlaşmanın parçası olmadığını söyledi.

Çin ağırdan alıyor

Yetkili ayrıca, Pekin’in nadir toprak ihracat lisanslarını verme konusunda yavaş hareket etmesinden dolayı duyduğu hayal kırıklığını dile getirdi. Bu durum, nadir element kıtlığı nedeniyle otomobil üretiminin durması halinde Washington’un da misilleme niteliğinde ihracat kontrol önlemlerini devreye sokabileceği anlamına geliyor.

Şimdiye kadar bazı Volkswagen tedarikçilerine lisans verilmiş olsa da, Hintli otomobil üreticileri henüz hiçbir lisans almadıklarını ve Haziran başında üretimi durdurmak zorunda kalacaklarını söylüyor.

Alman otomobil parça üreticisi Bosch ise bu hafta yaptığı açıklamada, tedarikçilerinin Çin’in daha katı lisans prosedürlerinden dolayı zorlandığını belirtti.

Bir Bosch sözcüsü süreci “Karmaşık ve zaman alıcı, çünkü çok fazla bilginin toplanıp sunulması gerekiyor” şeklinde tanımladı.